18 февраля в районном Доме культуры состоялся торжественный вечер, посвященный 25-летию Районному обществу литературы, искусства и культуры имени Нестера Янгаса. В мероприятии приняли участие глава Красноармейского района Владимир Григорьев и глава администрации Красноармейского района Андрей Шестаков. Почетными гостями торжества стали Юрий Сементер, Почетный гражданин Красноармейского района, Народный поэт Чувашии; Николай Зимин, президент Ассоциации композиторов ЧР, Заслуженный деятель Всероссийского музыкального общества; Роза Деменцова, редактор Национального радио Чувашии, лауреат премии имени С. Эльгера; Алексей Львов, председатель правления землячества «Трак ен»; Александр Яковлев, член Союза журналистов России; Зинаида Михайлова, руководитель Красноармейского отделения ЧНК; Георгий Ефимов, председатель Правления Районного общества им. Н. Янгаса; Анатолий Раськин, Виталий Михайлов, Владимир Константинов, Николай Ершов, руководившие обществом в разные годы.
В торжественной обстановке прошло чествование активных членов Районного общества им. Н. Янгаса и новых лауреатов районной литературной премии имени Нестера Янгаса: краеведа Маркову Елену Антоновну за книгу «Манӑҫми вӑрҫӑ ҫулӗсем», краеведа Виноградова Валерия Фадеевича, члена Шоркинского народного фольклорного ансамбля «Туслӑх» Чебоксарского района, ансамбля народной музыки «Хавал» при Красноармейском районном Доме культуры (руководитель – Заслуженный работник культуры ЧР Никоноров Н. М.).
Торжественный вечер завершился большим праздничным концертом лауреатов премии имени Н. Янгаса – творческих коллективов и отдельных исполнителей.
В фойе были развернуты выставки «Асран кайми юрӑҫ» о жизни и творчестве поэта-лирика Н. Янгаса, «Трак ен ҫыравҫисем» и «Пирӗн ентешсем – искусство ҫыннисем» о лауреатах премии имени Н. Янгаса.
Чăваш наци библиотекин пысăк залĕнче Чăваш халăх ăс-хакăлĕпе ỹнер академийĕн çулталăкри отчетпа суйлав пухăвĕ иртрĕ. Унта 100-е яхăн халăх академикĕ хутшăнчĕ. Республикăри хула-районсенчисемсĕр пуçне Мускавран, Санкт-Петербургран, Хусантан, Ĕпхỹрен, ытти çĕртен чăвашлăха аталантарассишĕн çине тăракансем килчĕç. Президиум суйласа кун йĕркине çирĕплетнĕ хыççăн пухура 7 çынна халăх академикĕн йышне илчĕç. Малалла академи президенчĕ Е. Ерагин çулталăкри ĕç-хĕл çинчен отчет турĕ. “Халĕ академи членĕсен йышĕ 307 çынна çитрĕ. Вĕсен йышĕнче пурнăçран уйрăлнисем — 50-а яхăн. Тепĕр çавăн чухлĕн тухса çỹреймеççĕ. 196-ăн çĕнĕ йышши удостоверенисем алла илчĕç”, — пĕлтерчĕ Евгений Евстафьевич. Пурнăçра активлă позици йышăнакансем хушшинче вăл ыттисемпе пĕрлех Чăваш наци конгресĕн спорт комитечĕн председательне В. Васильева та (сăмах май, Виталий Петрович — пирĕн районти Еншик Чуллă ялĕн кĕрỹшĕ) асăнчĕ. Тĕрлĕ мероприятисен йышĕнче вара Çеçмер ялĕнче çуралнă Т. Кириллов çыравçăн вулавĕсене йĕркелесе ирттернине палăртса хăварчĕ.
("Нестер Янкас пурнăçĕпе пултарулăхĕ" кĕнекене вуласа тухнă хыççăн пуçа килнĕ шухăшсем)
Шупашкарти “Çĕнĕ Вăхăт” типографире 6 çул каяллах кун çути кăтартнă кĕнеке пирки тахçанах тивĕçлĕ хаклав сăмахĕ калас тесе пурăнса çак тарана çитсе тухнине сиссе те юлаймарăм пулас. Пĕр ĕмĕт-тĕллев тытнă “Трак ен” ентешлĕхпе Нестер Янкас ячĕллĕ культурăпа искусство тата литература пĕрлĕхĕ вулакансене чăннипех паха парнепе савăнтарни мĕн паян кунчченех уçăмлăн сисĕнсе-курăнса тăрать. Çавăншăн авторсен ушкăнне, редколлеги членĕсене, пухнă материалсене вырнаçтарса редакциленĕ Осип Алексеевич Алексеева (Ăсан Уçăпне) пуçăма çĕре çитичченех тайса чун-чĕререн тав тăвас килет. (Кун-çулĕ пỹкле килсе тухнă Ăсан Уçăпĕн чунĕ çỹлти патшалăхра, йышлă çăлтăр тĕнчинче вĕçсе çỹретĕрччĕ). ...Çичĕ çуллăх шкула çỹренĕ чухнех пуçласа илтнĕччĕ эпĕ Н. Янкас ятне. Унăн хрестоматие кĕме тивĕçнĕ “Чапаев вилĕмĕ” сăввине пăхмасăр калаттăмăр. Поэтăн ытти сăвви-поэмипе те шкул сакки çинчех паллашнăччĕ. Анчах Çавалпа Шетмĕ хутлăхĕнче вырнаçнă Янкас ялĕн мухтавлă ывăлĕн кун-çулĕ ытла та кăткăс лару-тăрура иртнине, вăл “Сармантей саманин” мăшкăлĕ пулса тăнине, аллинчи кĕслине вăхăтсăр, вăтăр виççĕрех ỹкернине чылайран тин, хам Красноармейски районĕнчи “Ял пурнăçĕ” хаçат редакцийĕнче ĕçлеме пуçласан кăна пĕлме тỹр килчĕ. Иртнĕ ĕмĕрĕн 60-мĕш çулĕсен варринче Трак енĕн çĕнĕрен тухма тытăннă вырăнти пичет органĕ хăй тавра мал ĕмĕтлĕ те хастар, пултаруллă та талпăнуллă çамрăксене явăçтарнăччĕ. Вĕсем пурте мана Янкасăн пĕчĕк тăван çĕршывне лайăхрах та тĕплĕнрех пĕлес шутпа çакăнта килсе тухнăн туйăнатчĕç. Пĕр-пĕринпе ăмăртмалла очерк-тĕрленчĕк çыракансем хушшинче ытларах сăвăçсемччĕ. Чĕлхем çине килнисене кăна асăнса иртем-ха апла: Михаил Сперанский, çак йĕркесен авторĕ, Петĕр Эйзин, Иван Егоров, Николай Ершов-Янгер, Николай Карай... Николай Ершов-Янгер хăй Нестер Янкаспа пĕр ялтан пулнипе тивĕçлипех мăнаçланатчĕ, мана тĕрлĕ енлĕ пултаруллă та анлă тавракурăмлă сумлă ентешĕ çинчен сехечĕ-сехечĕпе каласа пама хатĕрччĕ вăл.
Осудивший орган: Судебной коллегией по уголовным делам Верховного Суда ЧАССР
Приговор: "Ефимова-Янгас подвергнуть лишению свободы сроком на 10 лет, с последующим поражением его на основании ст.34 УК в избирательных правах сроком на 5 лет. Зачесть предварительное заключение под стражей с 25.06.1941 г. и с этого времени считать ему время отбывания наказания. Меру пресечения оставить содержание под стражей." Определением Судебной коллегии по уголовным делам Верховного Суда РСФСР от 20.03.1942 г. приговор суда оставлен в силе.
Дата реабилитации: 19 апреля 1957 г.
Реабилитирующий орган: Президиумом Верхсуда РСФСР
Основания реабилитации: "Приговор Верхсуда ЧАССР и определение Верхсуда РСФСР в отношении Ефимова-Янгас Н.К. отменить, а дело по ст.4 п.5 УПК РСФСР производством прекратить."
Архивное дело: РГУ ГИА ЧР, Ф. 2669, оп.3, д.2511
Источники данных: БД "Жертвы политического террора в СССР"; Гос. Архив Чувашской Республики
Нестер Янкас ячĕллĕ литературăпа искусство тата культура пĕрлĕхĕн 2015 çулшăн Нестер Янкас Премине парас енĕпе ĕçлекен комиссин 2016 çулхи нарăсăн 24-мĕшĕнче иртнĕ ларăвĕн пĕрремĕш номерлĕ протоколĕ
Комисси йышĕ: 1. Михайлов В.М., Красноармейски вăтам шкулĕн вĕрентекенĕ, таврапĕлÿçĕ, Нестер Янкас ячĕллĕ пĕрлĕх правленийĕн пайташĕ, Н.К.Янкас Премийĕн лауреачĕ (1999), комисси председателĕ. 2. Прокопьев И.А., Нестер Янкас ячĕллĕ пĕрлĕх правленийĕн председателĕ, журналист, çыравçă, таврапĕлÿçĕ, композитор-музыкант, Н.К.Янкас Премийĕн лауреачĕ (1997), комисси членĕ. 3. Константинов В.З., таврапĕлÿçĕ, журналист-публицист, Нестер Янкас ячĕллĕ пĕрлĕх правленийĕн пайташĕ, Н.К.Янкас Премийĕн лауреачĕ (1997), комисси членĕ.
Чăваш наци библиотекин пысăк залĕнче Чăваш халăх ăс-хакăлĕпе ỹнер академийĕн çулталăкри отчетпа суйлав пухăвĕ иртрĕ. Унта 100-е яхăн халăх академикĕ хутшăнчĕ. Республикăри хула-районсенчисемсĕр пуçне Мускавран, Санкт-Петербургран, Хусантан, Ĕпхỹрен, ытти çĕртен чăвашлăха аталантарассишĕн çине тăракансем килчĕç. Президиум суйласа кун йĕркине çирĕплетнĕ хыççăн пухура 7 çынна халăх академикĕн йышне илчĕç. Малалла академи президенчĕ Е. Ерагин çулталăкри ĕç-хĕл çинчен отчет турĕ. “Халĕ академи членĕсен йышĕ 307 çынна çитрĕ. Вĕсен йышĕнче пурнăçран уйрăлнисем — 50-а яхăн. Тепĕр çавăн чухлĕн тухса çỹреймеççĕ. 196-ăн çĕнĕ йышши удостоверенисем алла илчĕç”, — пĕлтерчĕ Евгений Евстафьевич. Пурнăçра активлă позици йышăнакансем хушшинче вăл ыттисемпе пĕрлех Чăваш наци конгресĕн спорт комитечĕн председательне В. Васильева та (сăмах май, Виталий Петрович — пирĕн районти Еншик Чуллă ялĕн кĕрỹшĕ) асăнчĕ. Тĕрлĕ мероприятисен йышĕнче вара Çеçмер ялĕнче çуралнă Т. Кириллов çыравçăн вулавĕсене йĕркелесе ирттернине палăртса хăварчĕ.
("Нестер Янкас пурнăçĕпе пултарулăхĕ" кĕнекене вуласа тухнă хыççăн пуçа килнĕ шухăшсем)
